Ustalenie odpowiedzialności po karambolu to zazwyczaj żmudny proces. Polskie prawo nie przewiduje specjalnych przepisów dla wypadków z udziałem wielu pojazdów. W przypadku szkód pomiędzy pojazdami stosujemy klasyczne zasady odpowiedzialności oparte o winę sprawcy.

Standardowo w sytuacji karambolu najczęściej winę ponosi sprawca pierwszego zderzenia, na które najeżdżają kolejne pojazdy. Jednak istnieje sporo niuansów, które należy brać pod uwagę.

Kierowcy, nie zachowując należytej ostrożności lub łamiąc przepisy prawa o ruchu drogowym, mogą przyczynić się do zwiększenia szkody. Może to dotyczyć np. przekroczenia prędkości lub jej niedostosowania do warunków. Warto pamiętać także, że od 2021 roku na autostradach i drogach ekspresowych mamy obowiązek zachowania odległości od poprzedzającego pojazdu, wynoszącej co najmniej połowę prędkości wyrażonej w metrach, co daje np. 70 m dla 140 km/h.

Złamanie zasad może być powodem uznania, że doszło do przyczynienia się do powstania szkody i w rezultacie obniżenia odszkodowania za szkody we własnym samochodzie oraz przypisania części odpowiedzialności za szkody w innych pojazdach. Przykładem może być sytuacja, gdy samochody, które zdążyły się zatrzymać bez uderzenia w pojazd poprzedzający zostały „wbite” w te przed nimi, ponieważ kolejny kierowca nie wyhamował na czas.

Udowodnienie szczegółowego przebiegu zdarzeń, zakresu i wartości uszkodzeń jest skomplikowanym procesem. Często wymaga zaangażowania biegłych, którzy muszą zbadać każdy pojazd, przeanalizować uszkodzenia, zeznania świadków, nagrania z wideorejestratorów (których jest coraz więcej) oraz dokumentację policyjną. To zajmuje wiele czasu. Warto więc, żeby uczestnicy karambolu sporządzili własną dokumentację zdjęciową zdarzenia, swojego i okolicznych pojazdów, którą będą mogli przekazać ubezpieczycielom.

Zgodnie z przepisami, towarzystwa ubezpieczeń mają maksymalnie 90 dni na wydanie decyzji i wypłatę odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Okres ten może być jednak dłuższy, jeśli odpowiedzialność za zdarzenie, czy poszczególne kolizje w ramach karambolu, ustalana jest na drodze postępowania sądowego.

Dlatego uczestnicy karambolu, którzy mają zawarte polisy autocasco, jeśli zależy im na szybkim uzyskaniu odszkodowania, powinni z niego skorzystać. Jeśli potem okaże się, że wina nie leżała po ich stronie, może zostać uruchomione postępowanie regresowe wobec OC sprawcy.

Warto jednak pamiętać, że ubieganie się o regres jest prawem towarzystwa ubezpieczeń, a nie ubezpieczonego i dopiero po skutecznym przeprowadzeniu takiego postępowania możliwe jest „odciążenie” szkodowości takiej polisy AC.

Komentarz z tej wypowiedzi ukazał się 10.01.2025 na Prawo.pl do przeczytania tutaj.